SpaceX จับยานสตาร์ชิปที่กลับจากวงโคจรได้เป็นครั้งแรกของโลก

SpaceX ใช้แขนกลของหอส่งจับสตาร์ชิปท่อนบนได้สำเร็จเมื่อวันที่ 14 พฤศจิกายน 2569 หลังขึ้นบินราว 22 ชั่วโมง เป็นครั้งแรกที่ยานอวกาศที่กลับจากวงโคจรถูกจับด้วยวิธีนี้ เที่ยวบินดังกล่าวเป็นการทดสอบสตาร์ชิปเต็มรูปแบบครั้งที่ 15 ปล่อยจากสตาร์เบส ทางใต้ของรัฐเท็กซัส เมื่อวันศุกร์ที่ 13 พฤศจิกายน
เกิดอะไรขึ้นบ้าง
จรวดสูง 124 เมตร (407 ฟุต) ทะยานขึ้นช่วงเย็น และท่อนบนแยกตัวจากบูสเตอร์ จากนั้น Ship 42 โคจรรอบโลก 14 รอบที่ความสูงราว 265 กิโลเมตร เทียบกับ 1–2 รอบในภารกิจโคจรครั้งก่อน พร้อมปล่อยดาวเทียม Starlink 26 ดวง Universe Today รายงานว่ายานจุดเครื่องยนต์ราว 10 วินาทีเพื่อเริ่มลดระดับ
ขากลับ ยานพลิกลงในท่านอนราบ ตั้งลำใหม่ จุดเครื่องยนต์อีกครั้ง แล้วลงเกาะในอ้อมแขนของหอส่ง ผู้บรรยายของ SpaceX ร้องว่า "Look at her! Baby, she's back!" SpaceX ระบุว่าระบบทั้งหมด รวมถึงแผ่นกันความร้อน ดูทำงานได้ดี แต่วิศวกรจะวิเคราะห์ข้อมูลต่อไป
บูสเตอร์ไม่ได้กลับตามแผน
ภาพ: Alexander Hatley from Spring, Texas, USA — CC BY 2.0 (Wikimedia Commons)
แผน “จับสองท่อน” คือบูสเตอร์และยาน ไม่สำเร็จ รายละเอียดจากแต่ละสำนักต่างกันเล็กน้อย: เอพีรายงานว่าเครื่องยนต์บูสเตอร์ดับเร็วเกินไป และระบบนำร่องสั่งทำลายตัวเองเหนืออ่าวเม็กซิโก ขณะที่ Universe Today ระบุว่าการจับถูกยกเลิกหลังเกิดสัญญาณเตือนระบบเชื้อเพลิง และบูสเตอร์ถูกเบนไปตกในทะเล ทั้งสองแหล่งตรงกันว่าบูสเตอร์ไม่ได้ถูกจับ และ SpaceX กำลังสอบสวนสาเหตุ ก่อนหน้านี้ SpaceX จับบูสเตอร์ได้แล้ว 3 ครั้ง
ทำไมจึงสำคัญ
จรวดที่กู้คืนและบินซ้ำได้เร็ว คือกุญแจของการเข้าถึงอวกาศที่ถูกลง บูสเตอร์เคยถูกจับมาแล้ว แต่ยานที่กลับจากวงโคจรเป็นครึ่งที่ยากกว่า เพราะต้องทนความร้อนตอนกลับเข้าบรรยากาศ ก่อนนำลงจุดที่แม่นยำ
จาเร็ด ไอแซกแมน ผู้บริหาร NASA โพสต์บน X ว่าเหตุการณ์นี้ "แทบเป็นเวทมนตร์" ส่วนอีลอน มัสก์ แสดงความยินดีกับทีมงาน
ความหมายต่อภารกิจดวงจันทร์
ภาพ: Lars Plougmann from United States — CC BY-SA 2.0 (Wikimedia Commons)
NASA พึ่งพาสตาร์ชิปเป็นยานลงจอดบนดวงจันทร์ ภารกิจ Artemis III ถัดไปจะอยู่ในวงโคจรโลกเพื่อซ้อมการเชื่อมต่อกับทั้งสตาร์ชิปและยาน Blue Moon ของ Blue Origin โดย NASA ตั้งเป้า Artemis IV ซึ่งเป็นการลงจอดดวงจันทร์พร้อมมนุษย์ครั้งแรกนับจากอะพอลโล เร็วสุดในปี 2571 NASA ยังเปิดสัญญาขนส่งสู่ดวงจันทร์มูลค่าสูงสุด 1 หมื่นล้านดอลลาร์ ให้ SpaceX, Blue Origin และบริษัทอื่นแข่งขัน
ขั้นต่อไป
SpaceX คาดว่าจะเริ่มปล่อยสตาร์ชิปจากศูนย์อวกาศเคนเนดีในฟลอริดาภายในไม่กี่เดือน และวางแผนฐานปล่อยในรัฐลุยเซียนา วิศวกรจะวิเคราะห์ประสิทธิภาพแผ่นกันความร้อนและหาสาเหตุปัญหาบูสเตอร์ก่อนบินครั้งต่อไป
ข้อมูลสำคัญ
ภาพ: Mobilus In Mobili — CC BY-SA 2.0 (Wikimedia Commons)
- เที่ยวบิน: ทดสอบสตาร์ชิปเต็มรูปแบบครั้งที่ 15 ปล่อยเมื่อ 13 พ.ย. 2569
- ระยะเวลา: ราว 22 ชั่วโมง โคจร 14 รอบ
- บรรทุก: ดาวเทียม Starlink 26 ดวง
- สิ่งที่จับได้: Ship 42 (ท่อนบน) ส่วนบูสเตอร์ไม่ได้ถูกจับ
ข้อมูล ณ วันที่ 19 พฤศจิกายน 2569 ตัวเลขอาจต่างกันเล็กน้อยระหว่างสำนักข่าว
แหล่งข่าว
คำถามที่พบบ่อย
- สิ่งที่ถูกจับคืออะไร
- คือ Ship 42 ท่อนบนของสตาร์ชิป สูงราว 52 เมตร ถูกแขนของหอส่ง (ฉายา “เมคาซิลลา”) ที่ฐานสตาร์เบส รัฐเท็กซัส จับไว้หลังกลับจากวงโคจร
- การจับยานสำคัญอย่างไร
- การนำจรวดทั้งสองท่อนกลับมาใช้ซ้ำอย่างรวดเร็วโดยไม่ต้องซ่อมนาน คือหนทางลดต้นทุนการส่งขึ้นอวกาศ ที่ผ่านมา SpaceX จับบูสเตอร์ได้แล้ว แต่ครั้งนี้เป็นครั้งแรกที่จับยานที่กลับจากวงโคจร
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
ต่างประเทศยาน Perseverance ทำสถิติขับไกลสุดบนดาวดวงอื่น
ยานสำรวจ Perseverance ของ NASA ขับบนดาวอังคารสะสม 45.22 กม. แซงสถิติ Opportunity ใช้เวลาราวหนึ่งในสาม โดยส่วนใหญ่ขับด้วยระบบ AutoNav
ต่างประเทศNASA เตรียมปล่อยกล้องโทรทรรศน์อวกาศ Roman ล่าความลับจักรวาล
NASA กำหนดปล่อยกล้องโทรทรรศน์อวกาศ Nancy Grace Roman มูลค่า 4.3 พันล้านดอลลาร์ ด้วยจรวด Falcon Heavy เช้าวันที่ 30 ส.ค. 2569 เพื่อไขปริศนาพลังงานมืดและตามหาดาวเคราะห์นอกระบบ
ต่างประเทศRocket Lab ส่งจรวด Electron ครบ 100 ครั้ง เร็วที่สุดในหมู่จรวดเชิงพาณิชย์
Rocket Lab ส่ง Electron ลำที่ 100 ขึ้นฟ้าจากนิวซีแลนด์เมื่อ 14 พ.ย. 2026 พร้อมดาวเทียมเรดาร์ของ iQPS ญี่ปุ่น บริษัทระบุว่าเร็วที่สุดในกลุ่มจรวดเชิงพาณิชย์